Romantiek en Realisme

 

Tegen een achtergrond van verstedelijking, industrialisatie en de toenemende armoede van de arbeider ontstaat de Romantiek. Veel mensen trekken van het platteland naar de stad en er ontstaan overal industriesteden. Het werken in de industrie is zeer arbeids­intensief en de arbeiders leven in vaak slechte omstandigheden. Er ontstaat een socialistische beweging die zich inzet om de positie van de arbeiders te verbeteren. Als reactie op de verstedelijking groeit de waardering voor de natuur. Tuinarchitecten ontwerpen kunstmatige romantische land­schaps­tuinen die de gegoede burgerij de kans geeft één te zijn met de natuur.
De kunstenaars verheerlijken het verleden en de niet-westerse exotische culturen. De thema’s in de kunst zijn gebaseerd op mythen, sprookjes en sagen er is veel aandacht voor gevoel en sentiment. De natuur wordt geïdealiseerd.
Kunstvoorwerpen en industriële vindingen en vaardigheden van verschillende landen worden getoond op de wereldtentoonstellingen. Zo is bijvoorbeeld de Japanse hout­snijkunst van grote invloed geweest op de Europese impressionisten.
In Frankrijk bepaald de Académie Française hoe de kunst er uit dient te zien. De nieuwe kunststroming ‘het Realisme’ houdt zich niet aan deze academische regels. Zo raakt kunst verbonden met rebellie tegen de behoudzucht van de burgerij.

 

De afbeeldingen met bijbehorende tekst geven een beeld van wat er in de cursus ‘Romantiek en Realisme’ wordt behandeld. De beeldende kunst, architectuur, theater, dans en muziek van elke periode worden uitgebreid behandeld via beeldmateriaal, muziek en tekst.

  

Sociale veranderingen

Sociale veranderingen

Sociale veranderingen

In de 19de eeuw zorgt de industriële revolutie voor grote sociale veranderingen. De industrie vestigt zich in de steden en op zoek naar werk trekken miljoenen arbeiders van het platteland naar de stad.

Kinderarbeid

Kinderarbeid

Kinderarbeid

Er ontstaat een arbeidersklasse. Arbeiders (ook kinderen!) werken vaak 14 uur per dag waarin zij dezelfde handelingen verrichten in ongezonde omstandigheden.

Ontstaan van achterbuurten

Ontstaan van achterbuurten

Achterbuurten

In de steden komen fabrieken, kantoren en er ontstaan achterbuurten, waar de arbeiders wonen. Hun huisvesting en arbeidsomstandigheden zijn ronduit slecht.

Armzalige huisvesting

Armzalige huisvesting

Armzalige huisvesting

In 1850 leeft de helft van de bevolking in een stad, met gemiddeld 12 personen op één kamer, zonder waterleiding, riolering of straatverlichting. De socialistische beweging wil dit verbeteren door de kapitalistische samenleving te hervormen.

De industriële samenleving verandert stad en land

De industriële samenleving verandert stad en land

Bruggen en stations

Bruggen, stations, fabrieken en markthallen worden in de negentiende eeuw overal in Europa gebouwd. De industriële samenleving in de negentiende eeuw verandert het aanzien van stad en land.

Middenklasse

Middenklasse

Middenklasse

Er ontstaat een middenklasse, met genoeg geld en vrije tijd.
De moderniseringsgolf leidt tot een ongelijke welvaartsgroei.

Wereldtentoonstellingen: Christal palace (1)

Wereldtentoonstellingen: Christal palace (1)

Christal palace (1)

Vanaf 1850 worden er wereldtentoonstellingen georganiseerd waar uitvindingen en producten getoond worden aan een internationaal publiek.

Wereldtentoonstellingen: Christal Palace (2)

Wereldtentoonstellingen: Christal Palace (2)

Christal Palace (2)

Buiten kunstproducten is er ook ruimte gereserveerd voor cultuur en nijverheid uit de koloniën.

Wereldtentoonstelling: Eiffeltoren

Wereldtentoonstelling: Eiffeltoren

Eiffeltoren

Nieuwe materialen en technieken leiden tot technische hoogstandjes.
Omdat de Parijse bevolking de Eiffeltoren afzichtelijk vindt is hen beloofd deze na 20 jaar weer af te breken.

Beeldende kunst: Romantiek (1)

Beeldende kunst: Romantiek (1)

Romantiek

De thema’s worden geromantiseerd afgebeeld

Beeldende kunst: Romantiek (2)

Beeldende kunst: Romantiek (2)

Romantiek (2)

Caspar David Friedrich: Kreidefelsen auf Rügen

Beeldende kunst: Romantiek (3)

Beeldende kunst: Romantiek (3)

Licht-donkercontrasten

Er is een voorliefde voor veel kleuren en grote licht-donkercontrasten.
Constable is een van de eerste schilders die buiten olieverfschetsen naar de natuur maakt.

Beeldende kunst: Romantiek (4)

Beeldende kunst: Romantiek (4)

Landschappen

De landschappen van Casper David Friedrich bevatten religieuze verwijzingen.

Beeldende kunst: Realisme

Beeldende kunst: Realisme

Realisme

Millet en Courbet laten het rauwe leven zien van mensen in hun normale werkomstandigheden.

Beeldende kunst: Impressionisme

Beeldende kunst: Impressionisme

Impressionisme

Het Impressionisme onderzoekt hoe het oog licht en kleur waarneemt. De impressionist schildert snel, met grove penseelstreken en felle kleuren.

Romantiek: Architectuur

Romantiek: Architectuur

Romantiek: Architectuur

Elementen uit diverse historische stijlen zoals de gotiek, renaissance en barok worden toegepast. Moderne industriële bouwmethoden gaan schuil achter het historische uiterlijk.

Architectuur: Jugendstil

Architectuur: Jugendstil

Architectuur: Jugendstil

Nieuwe materialen als gietijzer en staal worden toegepast. Aan het einde van de negentiende eeuw ontstaat er een kruisbestuiving tussen de architectuur en de ingenieurskunst.

Dans: verhalend ballet

Dans: verhalend ballet

Verhalend ballet

Het ballet is verhalend en het gaslicht in het theater is erg geschikt om een magische sfeer te scheppen.

Dans: ballet blanc

Dans: ballet blanc

Ballet blanc

Gracieus en lichtvoetig danst de ballerina op spitzen en in haar tutu over het toneel

Theater: publiek

Theater: publiek

Theater: publiek

De nieuwe rijken zoeken vertier en vermaak in de 19de-eeuwse theaters.

Theater: Vaudeville (1)

Theater: Vaudeville (1)

Vaudeville (1)

Vaudeville, een muziektheater waarbij zowel liederen als dans belangrijk zijn, werd eind 19de eeuw in New York geïntroduceerd.

Theater: Vaudeville (2)

Theater: Vaudeville (2)

Vaudeville (2)

Vaudeville is enorm populair bij de 19de eeuwse bevolking.

Theater: Vaudeville (3)

Theater: Vaudeville (3)

Vaudeville (3)

De shows zitten vol met effecten en sensatie en er wordt ook vaak met dieren gewerkt.

Theater: Realisme

Theater: Realisme

Theater: Realisme

Bij het realistisch theater wordt de wereld zo natuurgetrouw mogelijk neergezet. Het 'gewone' leven staat centraal en de doorsnee arbeiders en burgers spelen hierbij de hoofdrol.

Muziek (1)

Muziek (1)

Muziek (1)

Opera’s en operettes zijn in de steden zeer populair en trekken publiek uit alle lagen van de bevolking.

Muziek (2)

Muziek (2)

Muziek (2)

De thema`s van de grand opéra zijn ontleend aan zowel de Middeleeuwen als de moderne tijd. Er is een fascinatie voor exotische culturen en de manier van uitbeelden is romantisch, kleurrijk, sprookjesachtig en nationalistisch.

Muziek (3)

Muziek (3)

Muziek (3)

De twee richtingen in de symfonische muziek zijn de absolute muziek en de programmamuziek, die iets buitenmuzikaals wil uitdrukken.

Schilderkunst

Schilderkunst

Schilderkunst

Gepland

2018

Gepland

2018

Gepland

2018

Gepland

2018

 

Gepland

2018

 

cursus

jan. 2017